Vakararawataki me rawa ni ciqomi na lotu vulagi VILIAME RAVAI | Monday, December 4, 2017

ENA macawa sa oti e a talanoataka tiko o Keni Vale na veika e a qai mai vakayacori ena loma ni nona yavusa ena kena bokoci ka boro waidamudamutaki na veitiki ni qele kedra na tawa vanua taumada ena kena vakayagataki na kaukauwa vaka mata ni peni.

Ia, e na macawa qo e wasea tale tikoga o Vale ena gauna era tawani Loboya kina e ratou taqomaka vinaka toka na nodratou yavutu ena i valu kece e gole yani.

?E dua ga nai valu keitou qai bau druka kina kei iratou na yavusa Rakavidi ka keimami vesuki talega kina nai valu ni kena kau mai ena delana qo na i sulu ni lotu vou se lotu a qai muri mai,? e kaya o Vale.

E tomana na nona i tukutuku na turaga yabaki 34 qo ni a togoraki vei ira na nodratou qase me ra ciqoma nai sulu ni lotu ka kauta tiko mai ko Nagusudradra. Ia, e kaya ni ra a rogoca na loma ni vanua kei Navosa ni a cabe yani na lotu ka muri yani qo mai nai cabecabe ni siga ka sa yasana o Lau ena gauna qo.

?Na kena rogovaki mai vei ira na neimami qase ni sa ciqoma talega o Ratu Cakobau kei ira na nona i sasavu na lotu ka cabe mai Lau ka vakacibi i valu ena veivanua ena nona tovolea me ra ciqoma na lewei Viti na i sulu ni lotu vou qo,? e kaya o Vale.

E kuria na nona i tukutuku o Vale ni ra sa rarama rawa tiko na veivanua e Viti e dina ga ni vakayacori tu eso na i vakarau ka sega ni salavata kei na i vakarau ni bula vakaitaukei me vaka na veikanikani ka ni oya na i vakarau e basika cake mai ni ra sa yaco tiko mai na i lakolako era muri mai ka ra dau vala ka kania talega na yago ni tamata.

?A sasaga o Bau me kabai Viti taucoko ka ra veivuke kina na yago vulavula ka qai mani sega ni rawa,? e kaya o Vale.

E kuria na turaga ni Navosa qo ni a sasaga cake ki na loma ni vanua ka mani sega ni rawa ena nodra tu vata na Tako kei na Lavo ena veidela ni yavu tabu e Viti me ra taqomaka tikoga na rarama era sa maroroya oti tiko mai.

?E kilai vinaka tu na nona vakamatei o Misi Peka mai Nubutautau vei ira na tuakaqu mai Gagadelavatu ena nona vinakata tale tikoga me la?ki vakacabera mai kea na lotu vou ka se qai kau cake tiko yani,? e kaya o Vale.

E kuria na nona i tukutuku o Vale ni gauna e valuta kina na yavu cere o Loboya o Nagusudradra, era a vesuki na turaga ni veitokaitua me vaka e kilai na kena i talanoa ena kena i vola ni tukutuku ni veigauna ena i valu mai Vatula.

?A vesuki na neimami qase ka sa duri tu ena vanua era dau mai moku kina na tamata, ena gauna esa laveti tu kina nai wau me vakamatei na qase ka ra kawa kina na yavusa Rakavidi ka sa tarava yani na neitou qase,? e kaya o Vale.

E tomana na nona i tukutuku o Vale ni a mani taro lesu vei Nagusudradra na turaga ka taura tu nai wau se cava me vakayacori vei rau na turaga e rua ka rau sa laini tu me rau na vakamatei.

?A mani cavuta ko Nagusudradra me rau sereki ka kakua ni vakamatei ni o i rau na turaga qo e rau kawa ni tawa vanua taumada,? e kaya.

E kuria ko Vale ni rau mani vakatukutukutaki sobu tale ka rau vakau ki na dua na vale me rau la?ki maroroi kina Vatula se Naviriseni e dau kilai tu.

E tomana ni rau sa siro sobu ki Matawalu na koro nei Nagusudradra, mai Matawalu ka mani toki ki Vatubalavu ka qai tukuna vei rau na turaga qo ko Nagusudradra, ?kemudrau na tawa vanua kemudrau uma qele e toka mai oya ka mo drau la?ki tawana?.

?Sa mani gole na yavusa Rakavidi me la?ki tawana nona qele ka keitou gole na kawa kei Naulumatua se na kawa nei Sasaroko me keitou tawana talega na keitou uma qele ia e ka ni rarawa ni keitou tawana walega ena gauna qo ka sega ni volai vei keitou,? e kaya o Vale.

?Keitou sa vesuki na tawa vanua taumada ena mata ni peni ka sa veiwaseyaki na keitou qele me yacova mai na gauna saraga oqo.?

E kuria o Vale ni vesuki oya e sega walega ni vesuki kina na kawa nei Sasaroko esa vesuki tale tu ga kina ena gauna qo na kawa nei Nagusudradra.

Ia, e tukuna o Vale ni ka dina taucoko e vakaraitaka tiko oya ni sega ni ratou qai bau volai tale ena tiki ni qele ka tawa vanua taumada kina na nodratou qase ka ni sa veisautaki tu ena i vola ia e ratou nuidei ni na dua na siga ena rogoci na nodratou tagi ena kena rawa ni na vakalesui tale vei iratou na ka dina ga e dodonu me ratou na taukena.

Home | Top
Nai Lalakai Online background
FIJI'S iTaukei language newspaper Nai Lalakai went online on March 2nd, 2012, as it celebrated its 50th anniversary. Nai Lalakai editor Anare Ravula said this was a major milestone being the first iTaukei newspaper in the world to go online.
"This will be a great advantage for locals living overseas, particularly our readers who are soldiers and Fijians serving in the British Army," Mr Ravula said.
"I am delighted with it, it's a major project and it is a major achievement for the newspaper and greater service to our readers offshore," The Fiji Times publisher Hank Arts said. "I think the people will love it," he said.
The Fiji Times editor-in-chief Fred Wesley voiced similar sentiments and added uploading the vernacular newspaper online was part of The Fiji Times' service to its readers.
"We hope this site will assist our readers in terms of helping them understand and value the iTaukei language, culture and traditions," Mr Wesley said.